Propozimi për t’i dhënë Kanadasë statusin e “anëtarit të asociuar” të Bashkimit Europian ka thelluar mosmarrëveshjet mes presidentes së Komisionit Europian, Ursula von der Leyen, dhe kancelarit gjerman, Friedrich Merz. Sipas katër diplomatëve të cituar nga POLITICO, Berlini dhe Brukseli mbështesin një partneritet më të ngushtë me Otavën, por i japin kuptime të ndryshme statusit të propozuar.
Përplasja u intensifikua në samitin e Montrealit, ku von der Leyen përdori publikisht termin “anëtar i asociuar”, vetëm disa orë pasi ai ishte hequr nga deklarata e përbashkët e miratuar nga 27 vendet e BE-së, me nismën e Gjermanisë. Sipas dy diplomatëve, Berlini e përsëriti kundërshtimin në mbledhjen e ambasadorëve të BE-së të mërkurën. Një burim i njohur me qëndrimin e von der Leyen tha se ajo nuk synon të heqë dorë nga termi.
Merz e kishte propozuar më herët anëtarësimin e asociuar për Ukrainën, si një etapë drejt hyrjes me të drejta të plota në BE. Ideja, që mund t’i jepte Kievit statusin e vëzhguesit në Këshillin Europian, u kundërshtua edhe nga vetë Ukraina. Në formulimin që von der Leyen paraqiti në Montreal, statusi do të shërbente si bazë për një partneritet të posaçëm me Kanadanë, një vend që nuk mund të bëhet anëtar i plotë i Unionit. Sipas diplomatëve, zyrtarët në Berlin e shohin këtë përdorim të termit si një kundërshtim ndaj nismës së kancelarit për Ukrainën.
Zëdhënësja e Komisionit Europian, Paula Pinho, tha se puna tani përqendrohet te zbatimi i asaj që u dakordësua në Montreal dhe se Berlini e Brukseli ndajnë të njëjtat synime për marrëdhëniet me Kanadanë. Edhe një diplomat gjerman i tha POLITICO-s se palët janë angazhuar për një partneritet të posaçëm, të ndryshëm nga marrëdhëniet që BE-ja ka me vende të tjera jashtë Unionit. Zyra e Merzit nuk iu përgjigj kërkesës së medias për koment.
Mosmarrëveshja për Kanadanë vjen në një kohë kur Merz dhe von der Leyen kanë dallime edhe për buxhetin dhe sigurinë europiane. Berlini ka paralajmëruar se nuk do ta miratojë buxhetin e ardhshëm afatgjatë të BE-së, të propozuar nga Komisioni në rreth 2 trilionë euro, pa shkurtime prej qindra miliardësh. Propozimi i von der Leyen për një Këshill Europian të Sigurisë gjithashtu nuk ka gjetur mbështetje në Gjermani, e cila parapëlqen të koordinohet me Francën dhe Mbretërinë e Bashkuar për çështjet e ndjeshme që lidhen me Ukrainën.
Sipas analistit Jan Techau, të dy politikanët, që vijnë nga radhët e kristiandemokratëve gjermanë, ndajnë qëndrime të ngjashme në shumë fusha, përfshirë afrimin me Kanadanë. Dallimi, sipas tij, qëndron te mënyra se si e shohin drejtimin e BE-së: von der Leyen kërkon një rol më të fortë për institucionet e përbashkëta, ndërsa Merz u jep më shumë peshë qeverive kombëtare.
