Presidenti francez Emmanuel Macron u ka kërkuar liderëve të Bashkimit Europian të arrijnë një marrëveshje për buxhetin shtatëvjeçar të unionit deri në fund të vitit 2026, duke paralajmëruar se afrimi i zgjedhjeve presidenciale në Francë do ta bëjë politikisht të vështirë përfundimin e negociatave.
Sipas katër diplomatëve europianë të cituar nga POLITICO, Macron e bëri paralajmërimin gjatë një diskutimi me dyer të mbyllura në samitin e liderëve të BE-së në Bruksel, mbrëmjen e së enjtes.
Presidenti francez argumentoi se, duke nisur nga janari 2027, nuk do të ketë më hapësirën e nevojshme politike për të miratuar një marrëveshje të tillë, për shkak të afrimit të zgjedhjeve presidenciale të prillit.
“Macron tha se, duke filluar nga janari, nuk do të ketë më hapësirë politike për të përmbyllur një marrëveshje”, deklaroi një prej diplomatëve të informuar mbi diskutimet.
Përplasje për buxhetin prej afro 2 trilionë eurosh
Vendet anëtare të Bashkimit Europian mbeten të ndara mbi madhësinë dhe shpërndarjen e buxhetit për periudhën 2028–2034.
Komisioni Europian ka propozuar një buxhet prej afro 2 trilionë eurosh, ndërsa një plan i paraqitur nga Irlanda parashikon shkurtime me vlerë 159 miliardë euro, duke synuar një kompromis mes qeverive.
Presidenti i Këshillit Europian, António Costa, po ushtron presion që negociatat të përmbyllen gjatë samitit të dhjetorit, përpara se zgjedhjet e vitit 2027 në Francë, Itali dhe Poloni të komplikojnë më tej arritjen e një marrëveshjeje.
Megjithatë, disa qeveri dhe zyrtarë europianë e konsiderojnë këtë afat tepër ambicioz, duke argumentuar se mosmarrëveshjet mbi financimin e prioriteteve të BE-së mbeten të konsiderueshme.
Një diplomat europian e interpretoi ndërhyrjen e Macron si një përpjekje për të mbështetur afatin e propozuar nga Costa.
“BE-ja do të bëhej e paqeverisshme nëse do të merrnim parasysh të gjitha zgjedhjet lokale”, u shpreh ai, duke kundërshtuar idenë se kalendarët elektoralë duhet të përcaktojnë ritmin e negociatave.
Le Pen kërkon përgjysmimin e kontributit francez
Debati për buxhetin zhvillohet në një moment kur Marine Le Pen, udhëheqësja e ekstremit të djathtë francez, ka premtuar përgjysmimin e kontributit financiar të Francës në buxhetin e Bashkimit Europian nëse vjen në pushtet.
Gjatë një konference për shtyp në Bruksel, Le Pen akuzoi institucionet europiane se po përshpejtojnë negociatat për të kufizuar ndikimin e presidentit të ardhshëm francez në vendimmarrje.
Nga ana tjetër, disa liderë europianë kundërshtojnë vendosjen e një afati të prerë, duke argumentuar se presioni kohor mund të dobësojë pozitat e tyre negociuese.
Kryeministrja italiane Giorgia Meloni deklaroi se Italia nuk do të pranojë një marrëveshje vetëm për të respektuar kalendarin e propozuar.
“Nuk do të nënshkruajmë një marrëveshje që nuk është në interesin tonë vetëm për të respektuar një afat. Do të nënshkruajmë vetëm kur ajo të jetë e drejtë për Italinë”, tha Meloni në parlamentin italian.
Përplasjet tregojnë se negociatat për buxhetin e ardhshëm të BE-së do të jenë një nga sfidat kryesore politike të muajve të mbetur të vitit, ndërsa liderët duhet të gjejnë një kompromis mes prioriteteve europiane dhe interesave kombëtare.
