Franca planifikon miliarda për arsimin, borxhi vështirëson financimin

04 Nov 2026 • 19:42
Shpërndaje:

Qeveria franceze po planifikon mbështetje financiare për shkollat dhe universitetet pas javësh protestash, ndërsa borxhi i lartë publik dhe kostot e huamarrjes kufizojnë hapësirën për shpenzime të reja.

Deri në vitin 2030, autoritetet synojnë të vënë në dispozicion katër miliardë euro hua me kushte lehtësuese për rinovimin e shkollave dhe një miliard euro financim për universitetet. Megjithatë, ekspertët ngrenë pikëpyetje mbi mundësinë e përballimit të këtyre angazhimeve në kushtet aktuale të financave publike.

Borxhi francez arrin në rreth 120% të Prodhimit të Brendshëm Bruto, pothuajse dyfishi i nivelit të Gjermanisë, që qëndron rreth 65%. Krahas nivelit të borxhit, presion shtesë krijojnë interesat që Franca paguan për financimin e tij.

Reklamë Ola

Vlerësimi më i ulët i kreditit dhe pasiguria politike kanë ndikuar në rritjen e kostove të huamarrjes krahasuar me Gjermaninë. Për obligacionet dhjetëvjeçare, diferenca e interesave arrin në rreth 1,6 pikë përqindjeje.

Sipas ekonomistëve, zgjerimi i kësaj diference pasqyron shqetësimin e tregjeve për financat franceze. Huamarrja më e kushtueshme mund të rëndojë jo vetëm buxhetin e shtetit, por edhe kushtet e kreditimit për bizneset dhe qytetarët.

Reklamë InterMedika

Një tjetër sfidë mbetet deficiti i vazhdueshëm buxhetor. Franca nuk ka regjistruar një buxhet të balancuar që prej vitit 1974, duke shpenzuar në mënyrë të përsëritur më shumë sesa siguron nga të ardhurat.

Qeveria e kryeministrit Sébastien Lecornu synon të realizojë kursime prej 54 miliardë eurosh gjatë vitit 2027, me objektiv uljen e deficitit nga 5,4% në 5% të PBB-së. Por mungesa e një shumice parlamentare e vështirëson miratimin e masave të nevojshme.

Në të njëjtën kohë, premtimet e partive kryesore politike për shpenzime të reja shtojnë vështirësitë për konsolidimin e financave publike. Për qeverinë, sfida është të financojë nevojat e arsimit dhe të adresojë pakënaqësinë sociale, duke përmbushur njëkohësisht objektivat për uljen e deficitit dhe kontrollin e borxhit.