Presidenti ukrainas Volodymyr Zelensky ka ngritur akuza për kufizimet e shërbimit satelitor Starlink në Ukrainë, duke pretenduar se ato janë pjesë e një “operacioni të planifikuar” që po pengon aftësitë mbrojtëse të vendit përballë sulmeve ruse.
Në një komunikim me gazetarët përmes WhatsApp, Zelensky deklaroi se sistemi Starlink, i operuar nga kompania SpaceX e Elon Musk, vazhdon të mos funksionojë në Ukrainë kur pajisjet lëvizin me shpejtësi mbi 160 kilometra në orë.
Sipas tij, ky kufizim pengon përdorimin e disa dronëve ukrainas për të interceptuar dronët rusë Shahed, të cilët përdoren gjerësisht në sulmet ndaj territorit ukrainas.
Presidenti ukrainas bëri të ditur se autoritetet kanë kryer një test duke dërguar automjete të pajisura me Starlink në vende të Bashkimit Europian, ku sistemi ka vijuar të funksionojë edhe me shpejtësi mbi 180 kilometra në orë.
“Starlink vazhdoi të funksiononte. Përfundimi është ky: kufizimet janë në fuqi në Ukrainë, por nuk zbatohen në vendet e Bashkimit Europian. Pra, ky është një operacion i planifikuar”, deklaroi Zelensky.
Pretendimi i presidentit ukrainas nuk është konfirmuar në mënyrë të pavarur, ndërsa SpaceX nuk iu përgjigj menjëherë kërkesës së POLITICO për koment.
Zelensky: Askush nga SpaceX nuk po na përgjigjet
Kufizimet kanë rikthyer shqetësimet për varësinë e ushtrisë ukrainase nga një sistem komunikimi satelitor që kontrollohet nga një kompani private amerikane, në një periudhë tensionesh mes Kievit dhe administratës së presidentit Donald Trump.
Një oficer ukrainas i cituar nga POLITICO paralajmëroi se kufizimet mund të kenë pasoja të rënda për operacionet ushtarake.
“Kjo do t’u kushtojë jetën shumë prej nesh”, deklaroi ai.
Zelensky tha se autoritetet ukrainase po përpiqen të marrin sqarime përmes kanaleve ushtarake, Ministrisë së Mbrojtjes dhe përfaqësuesve diplomatikë.
“Po kontaktojmë të gjithë, në nivel ushtarak, në nivel të Ministrisë së Mbrojtjes dhe në nivel diplomatik, përfshirë SpaceX. Aktualisht, askush nuk po u përgjigjet ushtarakëve tanë apo Ministrisë së Mbrojtjes”, u shpreh ai.
BE kërkon alternativa ndaj Starlink
Situata ka shtuar presionin ndaj Bashkimit Europian për t’i ofruar Ukrainës sisteme alternative të komunikimit satelitor.
Sipas POLITICO, negociatat mes Brukselit dhe Kievit për përdorimin e programit europian Govsatcom, i cili siguron komunikime të mbrojtura për qeveritë pjesëmarrëse, kanë ngecur.
Ndërkohë, rrjeti europian IRIS², i projektuar si një alternativë ndaj Starlink, pritet të bëhet funksional vetëm në vitin 2030.
“Europianët tashmë po e ngrenë vetë çështjen e alternativave. Ata po punojnë për to dhe po bëjnë përparim”, deklaroi Zelensky.
Zelensky paralajmëron për ndërprerje masive të energjisë gjatë dimrit
Krahas shqetësimeve për Starlink, presidenti ukrainas akuzoi Rusinë se po përpiqet të shkaktojë ndërprerje të mëdha të energjisë elektrike në Ukrainë, në prag të dimrit.
Përmes një mesazhi në Telegram, ai paralajmëroi se sulmet ruse ndaj infrastrukturës energjetike synojnë të lënë miliona qytetarë pa energji dhe ngrohje.
“Rusia po përpiqet të shkaktojë një ndërprerje të përgjithshme të energjisë në Ukrainë, pikërisht përpara dimrit. Po përpiqet të lërë miliona njerëz pa energji elektrike dhe ngrohje. Nevojitet presion për ta ndalur këtë”, deklaroi ai.
Reagimi vjen pas sulmeve të fundit ruse ndaj centraleve dhe rrjeteve të transmetimit të energjisë, ku sipas raportimeve janë përdorur mbi 320 dronë dhe raketa të llojeve të ndryshme.
Si pasojë e sulmeve, rreth një milion qytetarë ukrainas raportohet se mbetën pa energji elektrike.
Kritika ndaj Trump për lehtësimin e sanksioneve ndaj Rusisë
Zelensky kritikoi gjithashtu vendimin e presidentit amerikan Donald Trump për të pezulluar zbatimin e disa sanksioneve ndaj Rusisë.
Vendimi i Uashingtonit erdhi pas marrëveshjes për furnizimin e tregjeve me naftë dizel ruse, një zhvillim që ka shkaktuar reagime kritike në Ukrainë dhe në disa vende europiane.
Presidenti ukrainas argumentoi se lehtësimi i presionit ekonomik ndaj Moskës mund ta inkurajojë Kremlinin të vazhdojë sulmet.
“Lehtësimi i presionit ndaj agresorit dhe shpërblimet financiare për Putinin vetëm sa e inkurajojnë atë të vazhdojë sulmet”, u shpreh Zelensky.
Ai kritikoi edhe vendimin e administratës amerikane për të mos zbatuar masat e parashikuara në legjislacionin e lidhur me senatorin e ndjerë Lindsey Graham, të cilat, sipas tij, mund të ushtronin presion më të madh ndaj Rusisë.
“Ky ligj mund të kishte ndihmuar shumë dhe ende mund të ndihmojë. Por ligji duhet të zbatohet realisht”, deklaroi presidenti ukrainas.
Akuzat e Zelensky vijnë në një moment kur Ukraina po përballet njëkohësisht me sulme të intensifikuara ndaj infrastrukturës energjetike, kufizime në përdorimin e teknologjisë satelitore dhe pasiguri për vazhdimësinë e mbështetjes amerikane.
