Komisioni Evropian ka miratuar një paketë të re masash që synon të lehtësojë punësimin përtej kufijve brenda Bashkimit Evropian dhe të forcojë mbrojtjen e të drejtave sociale të punëtorëve.
Paketa përfshin pesë propozime legjislative dhe një komunikatë për lëvizshmërinë e drejtë të fuqisë punëtore. Ndër masat kryesore janë dixhitalizimi i dokumenteve të sigurimeve shoqërore, thjeshtimi i njohjes së kualifikimeve profesionale dhe zgjerimi i kompetencave të Autoritetit Evropian të Punës.
Krijohet Pasaporta Evropiane e Sigurimeve Shoqërore
Komisioni propozon krijimin e Pasaportës Evropiane të Sigurimeve Shoqërore, e njohur si ESSPASS.
Përmes saj, qytetarët do të mund të kërkojnë, marrin dhe ruajnë në format elektronik dokumentet e tyre të sigurimeve shoqërore. Mes tyre përfshihen Karta Evropiane e Sigurimeve Shëndetësore dhe dokumenti portativ A1, i cili përdoret për punonjësit e dërguar përkohësisht në një shtet tjetër të BE-së.
Dokumentet do të mund të ruhen në portofolin evropian të identitetit dixhital, duke e bërë më të lehtë verifikimin e tyre nga autoritetet, punëdhënësit dhe ofruesit e kujdesit shëndetësor.
Sipas vlerësimeve të Komisionit, dixhitalizimi mund t’u kursejë gjatë 12 viteve deri në 64 milionë euro bizneseve, 69 milionë euro ofruesve të shërbimit shëndetësor dhe 72 milionë euro inspektorëve të punës.
Përdorimi i nënshkrimeve dixhitale pritet të parandalojë gjithashtu mashtrime me vlerë deri në 277 milionë euro.
Njohje më e shpejtë e kualifikimeve profesionale
Paketa parashikon që kualifikimet profesionale të lëshohen në një format dixhital të standardizuar dhe të krijohet një mekanizëm evropian për krahasimin e tyre.
Për profesione të rregulluara si mjekët, infermierët, inxhinierët dhe mësuesit, procedura e njohjes ndërkufitare do të zhvillohet detyrimisht në mënyrë dixhitale.
Komisioni synon që koha e shqyrtimit të kërkesave të ulet nga tre muaj në pesë javë.
Ndryshime propozohen edhe për kualifikimet e fituara jashtë Bashkimit Evropian. Procedurat e njohjes, të cilat aktualisht zgjasin mesatarisht 14 muaj, mund të përfundojnë brenda katër muajve. Kostot administrative për punëdhënësit pritet të përgjysmohen.
Komisioni miratoi gjithashtu kuadrin e parë të përbashkët të trajnimit për njohjen automatike të kualifikimeve të fizioterapistëve.
Më shumë kompetenca për Autoritetin Evropian të Punës
Autoriteti Evropian i Punës do të marrë kompetenca më të zgjeruara për të luftuar mashtrimet, abuzimet dhe shkeljet e të drejtave të punonjësve që punojnë në një shtet tjetër anëtar.
Qëllimi është që lëvizshmëria e fuqisë punëtore të shoqërohet me kontroll më të fortë, zbatim të barabartë të rregullave dhe mbrojtje më të mirë sociale.
Paketa e masave vlerësohet të sjellë përfitime ekonomike prej rreth 6 miliardë eurosh deri në vitin 2040.
Në vitin 2024, rreth 14 milionë qytetarë evropianë jetonin në një shtet tjetër anëtar. Më shumë se 10 milionë prej tyre ishin në moshë pune, duke përfaqësuar 3.9 për qind të popullsisë aktive të BE-së.
Një Eurobarometër i fundit tregoi se 18 për qind e të anketuarve do të dëshironin të punonin jashtë vendit.
“Kjo paketë do ta ndryshojë rrënjësisht tregun e vetëm për mirë”, deklaroi zëvendëspresidentja ekzekutive e Komisionit Evropian për të drejtat sociale dhe vendet cilësore të punës, Roxana Mînzatu.
“Qytetarët duhet të jenë në gjendje të punojnë në të gjithë Evropën me të drejtat e tyre sociale të mbrojtura dhe kualifikimet e njohura më shpejt, ndërsa bizneset duhet të rekrutojnë talentet që u nevojiten me më pak burokraci dhe vonesa”, shtoi ajo.
Kur pritet të zbatohet sistemi?
Propozimet duhet të miratohen fillimisht nga Parlamenti Evropian dhe Këshilli i BE-së. Pas miratimit, vendet anëtare dhe Komisioni do të nisin përgatitjet për zbatimin e ESSPASS.
Dokumenti portativ A1 pritet të dixhitalizohet një vit pas hyrjes në fuqi të rregullores përkatëse.
Brenda tre vjetësh do të pasojnë Karta Evropiane e Sigurimeve Shëndetësore dhe dokumentet e tjera të sigurimeve shoqërore.
