Bashkimi Europian dhe Kina kanë nisur një raund vendimtar negociatash tregtare në Pekin, ndërsa Brukseli kërkon të reduktojë deficitin e madh tregtar me ekonominë e dytë më të madhe në botë.
Komisioneri Europian për Tregtinë, Maroš Šefčovič, nisi të enjten bisedimet dyditore me ministrin kinez të Tregtisë, Wang Wentao, në përpjekje për të arritur një marrëveshje që do të shmangte vendosjen e kufizimeve të reja ndaj produkteve kineze.
Sipas POLITICO, ky është raundi përfundimtar i negociatave të nisura në qershor, ndërsa rezultati do të shqyrtohet nga udhëheqësit e BE-së në samitin e javës së ardhshme në Bruksel.
Aktualisht, deficiti tregtar i Bashkimit Europian me Kinën në mallra arrin në rreth 1 miliard euro në ditë, një situatë që zyrtarët europianë e konsiderojnë të paqëndrueshme.
“Është thelbësore që këto bisedime të sjellin rezultate konkrete”, deklaroi Šefčovič përpara takimit me homologun kinez.
Automjetet kineze në qendër të përplasjes
Një nga çështjet kryesore të negociatave është rritja e importeve të automjeteve kineze në tregun europian, të cilat po shtojnë presionin mbi prodhuesit vendas.
Sipas të dhënave të cituara nga POLITICO, në muajin gusht, një në tetë automjete të shitura në Bashkimin Europian ishte e prodhuar në Kinë, kryesisht për shkak të rritjes së shitjeve të makinave hibride me karikim elektrik.
Ndryshe nga automjetet plotësisht elektrike të prodhuara në Kinë, të cilat u përballën me tarifa shtesë europiane në vitin 2024, makinat hibride nuk janë subjekt i të njëjtave masa.
Për këtë arsye, negociatorët europianë po kërkojnë që Pekini të pranojë kufizime vullnetare të eksporteve, veçanërisht për automjetet hibride.
Në mungesë të një marrëveshjeje, Komisioni Europian po shqyrton masa mbrojtëse që mund të përfshijnë kuota importi dhe tarifa doganore shtesë.
Kufizime të ngjashme mund të vendosen edhe për produkte të tjera industriale.
Komisioneri Europian për Industrinë, Stéphane Séjourné, deklaroi se Brukseli po përgatit masa të posaçme për plastikën dhe materialet kompozite, nëse një ndërhyrje e tillë kërkohet nga qeveritë e vendeve anëtare.
Franca dhe Gjermania kërkojnë masa më të ashpra
Komisioneri Šefčovič mbërriti në Pekin me mbështetjen e Francës dhe Gjermanisë, dy ekonomive më të mëdha të Bashkimit Europian.
Presidenti francez Emmanuel Macron dhe kancelari gjerman Friedrich Merz i kërkuan Komisionit Europian të ketë më shumë kompetenca për të kufizuar hyrjen në tregun europian të produkteve nga vende që cenojnë konkurrencën e ndershme.
Në një letër drejtuar presidentes së Komisionit Europian, Ursula von der Leyen, dy udhëheqësit propozuan një mekanizëm më të shpejtë ndërhyrjeje për mbrojtjen e tregut të përbashkët.
Megjithëse Kina nuk përmendej drejtpërdrejt në letër, propozimi vjen në një periudhë shqetësimesh për rritjen e eksporteve kineze drejt Europës.
BE-ja disponon tashmë një instrument kundër presionit ekonomik nga vendet e treta, por përdorimi i tij kërkon mbështetje të mjaftueshme politike nga shtetet anëtare.
Varësia nga Kina, sfidë për Brukselin
Pavarësisht kërkesave për një qëndrim më të ashpër tregtar, Bashkimi Europian mbetet i varur nga Kina për furnizimin me metale të rralla të përpunuara dhe lëndë të tjera të para strategjike.
Kjo varësi ngre shqetësime se Pekini mund të përgjigjet ndaj kufizimeve europiane me masa që do të preknin industrinë e BE-së.
Ndërkohë, rritja e tarifave amerikane ndaj produkteve kineze ka shtuar presionin mbi tregun europian, pasi një pjesë e eksporteve të Kinës po orientohen drejt Europës.
Ekspertët skeptikë për një marrëveshje
Pavarësisht intensifikimit të bisedimeve, disa diplomatë europianë dhe ekspertë të tregtisë ndërkombëtare nuk presin një marrëveshje të rëndësishme gjatë këtij raundi.
Gunnar Wiegand, ish-drejtues i departamentit për Azinë dhe Paqësorin në shërbimin diplomatik të BE-së, vlerëson se Pekini ka filluar ta pranojë ekzistencën e problemeve tregtare, por nuk duket ende i gatshëm për lëshime të mëdha.
Sipas tij, Kina mbështetet fuqimisht tek eksportet për të ruajtur rritjen ekonomike, në një kohë kur kërkesa e brendshme mbetet e dobët dhe sektori i pasurive të paluajtshme po përballet me vështirësi.
Nga ana tjetër, Bashkimi Europian kërkon të mbrojë industrinë vendase dhe të frenojë humbjen e konkurrueshmërisë.
Rezultati i negociatave në Pekin pritet të ndikojë drejtpërdrejt në vendimet që udhëheqësit europianë do të shqyrtojnë javën e ardhshme, përfshirë mundësinë e vendosjes së kufizimeve të reja tregtare ndaj Kinës.
