Presidenti amerikan Donald Trump ka vendosur të pezullojë zbatimin e një pakete të gjerë sanksionesh ekonomike ndaj Rusisë, duke nënshkruar një urdhër ekzekutiv më 16 tetor. Shtëpia e Bardhë e ka justifikuar vendimin me interesin kombëtar të Shteteve të Bashkuara.
Vendimi vjen më pak se një muaj pasi vetë Trump nënshkroi ligjin që parashikonte masa të reja ndëshkuese ndaj Moskës, me synimin për të kufizuar të ardhurat që financojnë luftën në Ukrainë.
Legjislacioni, i njohur si “Lindsey O. Graham Sanctioning Russia and Iran Act of 2026”, u miratua me mbështetje dypartiake në Kongresin amerikan dhe u nënshkrua nga presidenti më 18 shtator.
Ai parashikon sanksione ndaj sektorëve strategjikë rusë, përfshirë energjinë dhe mbrojtjen, si dhe tarifa të larta doganore ndaj vendeve që vazhdojnë të blejnë naftë dhe gaz nga Rusia.
Megjithatë, përmes urdhrit të ri ekzekutiv, Trump ka aktivizuar një dispozitë të ligjit që i jep presidentit të drejtën të përjashtojë masa të caktuara nga zbatimi, nëse një vendim i tillë konsiderohet në interesin kombëtar të SHBA-së.
Sipas dokumentit të publikuar nga Shtëpia e Bardhë, presidenti i ka dërguar Kongresit një certifikim me shkrim, ku argumenton se përjashtimi nga sanksionet i shërben interesave amerikane.
Pezullimi nuk prek sanksionet e mëparshme
Urdhri ekzekutiv përfshin pezullimin e zbatimit të sanksioneve, kufizimeve tregtare dhe tarifave të reja të parashikuara në ligjin e miratuar në shtator.
Megjithatë, vendimi nuk shfuqizon automatikisht masat ndëshkuese që Shtetet e Bashkuara kishin vendosur më parë ndaj Rusisë.
Dokumenti përcakton gjithashtu se përjashtimet mund të mbeten në fuqi derisa presidenti ose autoritetet përkatëse amerikane të vendosin për ndryshimin e tyre.
Vendimi pas marrëveshjes për naftën ruse
Pezullimi i sanksioneve vjen pas një tjetër vendimi të diskutueshëm të administratës Trump për të lehtësuar kufizimet ndaj tregtimit të naftës dizel ruse, me qëllim uljen e çmimeve të karburanteve në tregjet ndërkombëtare.
Kjo politikë ka shkaktuar kritika edhe brenda Kongresit amerikan, ku ligjvënës demokratë dhe republikanë kanë ngritur shqetësimin se të ardhurat shtesë nga eksportet energjetike mund të ndihmojnë Moskën të financojë operacionet ushtarake në Ukrainë.
Vendimi i fundit vjen gjithashtu në një periudhë tensionesh mes Uashingtonit dhe Kievit, ndërsa presidenti ukrainas Volodymyr Zelensky ka kërkuar vazhdimisht forcimin e presionit ekonomik ndaj Rusisë.
Pavarësisht pezullimit të masave të reja, administrata amerikane ruan mundësinë e rikthimit të tyre në zbatim përmes vendimeve të mëvonshme.
Lëvizja e Trump pritet të mbetet në qendër të debatit politik në Uashington, për shkak të dallimeve mes administratës dhe një pjese të ligjvënësve për mënyrën e ushtrimit të presionit ekonomik ndaj Moskës.
