Lufta tregtare SHBA–Kinë godet kompanitë europiane, por pak prej tyre po përgatiten për krizën e radhës

14 Sep 2026 15:50
Shpërndaje:

Kompanitë europiane po ndiejnë gjithnjë e më shumë pasojat e luftës tregtare dhe teknologjike ndërmjet Shteteve të Bashkuara dhe Kinës, por vetëm një pjesë e vogël ka ndërmarrë masa konkrete për t’u mbrojtur nga krizat e ardhshme gjeopolitike.

Këtë e tregon një sondazh i ri i Fondacionit Bertelsmann, i realizuar me 228 kompani që operojnë në Europë. Studimi evidenton një hendek të madh mes ndërgjegjësimit për rreziqet dhe përgatitjes reale të bizneseve.

Rreth 81 për qind e të anketuarve deklaruan se lufta e Rusisë kundër Ukrainës i ka prekur ose pritet t’i prekë aktivitetet e tyre. Megjithatë, vetëm 10 për qind kanë ndërmarrë hapa konkretë për t’u përgatitur për një krizë të ngjashme rreth Tajvanit.

Reklamë Ola

Ndërkohë, 59 për qind e kompanive nuk kanë marrë masa dhe as planifikojnë të përgatiten për një skenar të tillë.

“Kompanitë e dinë se ndërprerjet gjeopolitike mund të dëmtojnë veprimtarinë e tyre të përditshme, por nuk kanë bërë shumë për t’u përgatitur”, deklaroi Jacob Gunter, bashkautor i studimit dhe ekspert në Institutin Mercator për Studimet mbi Kinën.

Reklamë InterMedika

Varësia nga furnizuesit kinezë

E njëjta dobësi shfaqet edhe në marrëdhëniet ekonomike me Kinën. Vetëm 24 për qind e kompanive të anketuara planifikojnë të zvogëlojnë varësinë nga furnizuesit kinezë.

Rreth një e treta po shqyrton krijimin e rezervave strategjike të lëndëve të para kritike, megjithëse kufizimet kineze të eksporteve, veçanërisht për mineralet e rralla, kanë nxjerrë tashmë në pah cenueshmërinë e zinxhirëve europianë të furnizimit.

Gunter e cilësoi shqetësues faktin që bizneset nuk po diversifikojnë më shpejt furnizuesit dhe nuk po krijojnë rezerva për materialet që janë tashmë pjesë e konflikteve tregtare dhe teknologjike.

Pothuajse një në tre kompani raportoi pasoja negative nga kufizimet tregtare dhe teknologjike mes Uashingtonit dhe Pekinit. Mes kompanive europiane që operojnë në Kinë, kjo përqindje arrinte rreth 50 për qind.

BE-ja rrezikon të mbetet jashtë negociatave

Presidenti amerikan Donald Trump dhe udhëheqësi kinez Xi Jinping pritet të takohen gjatë këtij muaji. Kufizimet kineze ndaj eksporteve pritet të jenë ndër temat kryesore të diskutimit.

Megjithatë, ekspertët ngrenë pikëpyetje mbi ndikimin që mund të ketë Bashkimi Europian në negociatat mes dy fuqive.

“Me shumë gjasa, kufizimet e eksporteve do të rikthehen në tryezë. Por a do të ketë BE-ja një vend në këtë tryezë? Dyshoj”, deklaroi Cora Jungbluth, eksperte për Kinën në Fondacionin Bertelsmann dhe bashkautore e sondazhit.

Brukseli po përgatit një instrument të ri diversifikimi, i cili synon të zvogëlojë varësinë nga furnizuesit e vetëm dhe të forcojë zinxhirët europianë të furnizimit.

Masa vjen ndërsa Bashkimi Europian përballet me një deficit tregtar në mallra me Kinën prej rreth 1 miliard eurosh në ditë.

Komisioneri europian për Tregtinë, Maroš Šefčovič, pritet të vizitojë Pekinin në tetor. Nëse bisedimet nuk sjellin përparim, BE-ja mund të shqyrtojë vendosjen e kundërmasave.

Sondazhi u realizua nga Fondacioni Bertelsmann në bashkëpunim me Institutin Mercator për Studimet mbi Kinën, institutin holandez Clingendael dhe Institutin Finlandez për Çështjet Ndërkombëtare.

Pjesëmarrja e kompanive ishte vullnetare dhe autorët sqarojnë se rezultatet nuk janë statistikisht përfaqësuese për të gjithë sektorin europian të biznesit.