Përplasja Trump–Meloni trondit raportet SHBA-Itali: Nga aleatë të afërt në kritikë publikë
Presidentja e Këshillit të Ministrave të Italisë, Giorgia Meloni, po përballet me një nga momentet më të vështira në marrëdhëniet e saj me presidentin amerikan Donald Trump, ndërsa një seri deklaratash publike kanë nxjerrë në pah tensionet në rritje mes Romës dhe Uashingtonit.
Për vite me radhë, Meloni është konsideruar si një nga aleatet më të afërta europiane të Trumpit. Ajo ka ndarë me të qëndrime të ngjashme për emigracionin, identitetin kombëtar dhe çështjet kulturore, ndërsa shpesh është paraqitur si ura lidhëse mes administratës amerikane dhe Bashkimit Europian.
Megjithatë, sipas analistëve, përplasja mes filozofisë “America First” të Trump dhe interesave strategjike të Italisë ishte vetëm çështje kohe. Italia është një nga vendet që shpesh kritikohet nga kampi MAGA për shpenzimet e ulëta në mbrojtje dhe për suficitin tregtar me Shtetet e Bashkuara.
Tensionet shpërthyen publikisht pasi Trump deklaroi se Meloni kishte kërkuar një fotografi me të gjatë samitit të G7-s dhe e akuzoi se po përdorte marrëdhënien me të për përfitime politike në Itali. Kryeministrja italiane reagoi menjëherë, duke mohuar pretendimet dhe duke i cilësuar ato të pavërteta.
Përgjigjja e Melonit u konsiderua e llogaritur politikisht, në një moment kur popullariteti i Trumpit në Itali është shumë i ulët. Sipas një sondazhi të Ipsos, 77 për qind e italianëve kanë një opinion negativ për presidentin amerikan.
Në mbështetje të Melonit dolën edhe aleatët e saj në koalicionin qeverisës. Ministri i Jashtëm dhe lideri i Forza Italia, Antonio Tajani, i cilësoi deklaratat e Trumpit “të rënda dhe fyese”, duke anuluar një vizitë të planifikuar në Shtetet e Bashkuara.
Megjithatë, opozita italiane e qendrës së majtë argumenton se kriza aktuale tregon se Meloni gaboi kur mendoi se mund të mbështetej te një marrëdhënie e privilegjuar me Trumpin. Përfaqësues të Partisë Demokratike kanë deklaruar se presidenti amerikan nuk njeh aleatë tradicionalë, por vetëm marrëdhënie force dhe interesash.
Një nga pikat e kthesës në raportet mes dy liderëve ishte konflikti me Iranin. Vendimi i Trumpit për veprime ushtarake kundër Teheranit shkaktoi pakënaqësi në Itali, ku opinioni publik u shqetësua për pasojat ekonomike dhe rrezikun e përshkallëzimit rajonal.
Në këtë klimë, Meloni nisi të distancohej gradualisht nga Uashingtoni, duke refuzuar përdorimin e bazave italiane për operacione amerikane. Kjo lëvizje u pa me pakënaqësi nga rrethet pranë Trumpit.
Sipas Ben Harnwell, redaktor ndërkombëtar i emisionit “War Room” të Steve Bannon, Shtëpia e Bardhë ishte irrituar nga përpjekjet e Melonit për t’u paraqitur si ndërmjetëse mes SHBA-së dhe Europës.
“Ajo që i bezdiste njerëzit pranë presidentit ishte fakti që Meloni përpiqej të paraqitej si urë lidhëse mes Amerikës dhe Europës. Trump nuk ka nevojë për ndërmjetës. Ai mund të flasë drejtpërdrejt me këdo që dëshiron”, tha Harnwell.
Megjithatë, ekspertët vlerësojnë se pavarësisht përplasjes publike, Italia nuk ka interes të largohet nga partneriteti strategjik me Shtetet e Bashkuara. Edhe vetë Meloni vazhdon të mbështesë bashkëpunimin transatlantik, ndërsa qeveria italiane mbetet e lidhur ngushtë me aleancën perëndimore.
Analistët theksojnë se përplasja aktuale ka më shumë karakter politik dhe elektoral sesa strategjik. Me zgjedhjet që afrohen në Itali dhe me opinionin publik gjithnjë e më kritik ndaj Trumpit, Meloni duket se ka zgjedhur të mbrojë imazhin e saj kombëtar, pa prishur në thelb marrëdhëniet me Uashingtonin.
Pavarësisht tensioneve, mbetet e paqartë nëse kjo përplasje do të shënojë një ndryshim afatgjatë në raportet mes dy liderëve apo thjesht një episod të përkohshëm në një marrëdhënie që deri tani është konsideruar si një nga më të afërtat mes Europës dhe administratës Trump.
