Fondi i rimëkëmbjes: Italia merr më shumë hua të BE-së, Hollanda “polici” që do të mbikëqyrë reformat
Duhet të jetë ky teksti i fundit me të cilin duhet të marrë fund maratona e gjatë e negociatave që filloi të Premten e kaluar. Dhe sipas shifrave zyrtare dhe thashethemet e qarkulluara deri më tani, duket si zgjidhja e të gjitha të këqijave që janë shfaqur në Evropë javët e fundit: propozimi i kompromisit për fondin e Rimëkëmbjes, plani i anti-krizës i BE-së, parashikon një shumë totale prej 750 miliardë eurosh, me 390 miliardë euro grante dhe 360 miliardë kredi. Nuk është prerja e kërkuar nga vende si Hollanda, Austria, Suedia, Danimarka dhe Finlanda të cilat kërkuan një ‘forcë zjarri’ prej 700 miliardë eurosh nga të cilat 350 subvencione (ose, për ta, të disbursimeve pa kthim), por gjithsesi është një rezultat i mirë për Rutte dhe shokët. Sidomos pasi që, në buxhetin e BE-së, ka një rritje të ‘zbritjeve’ të cilat do të lehtësojnë kontributet e tyre në fondin e përbashkët evropian. Ndërsa në lidhje me mekanizmat e përgjithshëm për lidhjen e ndihmës për të respektuar disa reforma (jopopullore me Italinë) dhe shtetin e së drejtës (për të cilën Polonia dhe Hungaria kundërshtojnë) formulat e futura në tekstin e Presidentit të Këshillit të BE Charles Michel janë mjaft të paqarta për të kënaqur të gjithë.
Përsa i përket Italisë, në pritje të llogaritjeve përfundimtare, tashmë ka nga ata që gëzohen në radhët e negociuesve italianë. Në krahasim me propozimin fillestar, ka afërsisht minus 4 miliardë ndihmë direkte, ndërsa kreditë rriten deri në 38.8 miliardë. Megjithatë, për të kuptuar qëllimin, do të jetë e nevojshme të shihen kriteret me të cilat janë llogaritur kontributet kombëtare në fondin e Rimëkëmbjes.
Ende nuk është e qartë se kush nga vendet e BE-së, në këtë propozim të ri, do të humbasë burimet. Me siguri ka një shkurtim në Fondin e Drejtë të Tranzicion (Just Transition Fund), shumë i dashur për Poloninë, për shembull. Ndërsa Hollanda dhe fqinjët e tjerë marrin një ulje të burimeve të pakthyeshme në krahasim me propozimin origjinal. Sa i përket lidhjes midis ndihmës dhe reformave, një pikë tjetër mbi të cilën Hollanda dhe grupet e tjera u përplasën me Italinë, teksti i ri prezanton një mekanizëm të ndërlikuar dhe të artikuluar i cili në fakt e bën të ndërlikuar që një Shtet Anëtar i vetëm të denoncojë një shtet tjetër për mosrespektimin e planit të tij kombëtar të reformës (mbi të cilin bazohet lëvrimi i burimeve) dhe për rrjedhojë të bllokojë shpërndarjen e fondeve.
Sipas draftit, Danimarka do të marrë 322 milion euro, Austri 565 milion (dyfishin e propozimit të mëparshëm), Suedinë rreth një miliard, Hollandën 1.9 miliardë dhe Gjermaninë 3.67 miliardë.
“Më në fund, ekziston pyetja e lidhjes midis fondeve dhe respektimit të shtetit të së drejtës, mbi të cilën Polonia dhe Hungaria kanë kërcënuar veton. Teksti i ri konfirmon krijimin e një mekanizmi të tillë, por edhe këtu forma është aq e pastër sa që kënaq të gjithë: në rast të mangësive në sundimin e ligjit, “Komisioni do të propozojë masa të përshtatshme dhe proporcionale që duhet të miratohen nga Këshilli me shumicë i kualifikuar “. Sidoqoftë “ky proces duhet të respektojë parimet e objektivitetit, mosdiskriminimit dhe trajtimit të barabartë të Shteteve Anëtare dhe duhet të zhvillohet në përputhje me një qasje jo partizane dhe të bazuar në prova”. Frazat që duhet të shërbejnë për të bindur Budapestin dhe Varshavën për të dhënë rregullin e tyre. Ose me kaq shpresë “.
Eunews.al
