Ukraina kërkon rol më aktiv të BE-së në negociatat me Rusinë, diskutimet zhvendosen në Qipro

Ukraina po kërkon një rol më të madh të Bashkimit Evropian në negociatat për përfundimin e luftës me Rusi, ndërsa përpjekjet ndërkombëtare për paqe kanë hyrë në një fazë të vështirë dhe të paqartë.

Kjo çështje pritet të jetë në qendër të diskutimeve gjatë një takimi joformal të ministrave të jashtëm evropianë në Qipro, ku vendet anëtare do të shqyrtojnë mundësinë e një angazhimi më të drejtpërdrejtë në procesin e negociatave.

Ministri i Jashtëm i Ukrainës Andrii Sybiha ka deklaruar se Kievi synon të sjellë “dinamika të reja” në dialogun me Moskën, duke kërkuar një format të ri bisedimesh.

“Ne duhet të kalojmë në një format të ri bisedimesh me palën ruse”, është shprehur Sybiha, duke sugjeruar një “pjesëmarrje më aktive nga pala evropiane”.

Kjo kërkesë vjen në një moment kur përpjekjet e Shteteve të Bashkuara për të ndërmjetësuar konfliktin duket se kanë ngecur. Sekretari i Shtetit Marco Rubio ka deklaruar se Uashingtoni nuk është i interesuar për “një cikël të pafund takimesh që nuk çojnë në asgjë”, megjithëse SHBA-të mbeten të hapura për ndërmjetësim nëse krijohen kushtet.

Ndërkohë, situata në terren mbetet e tensionuar. Kryeqyteti Kiev është goditur së fundmi nga një nga sulmet më intensive me raketa dhe dronë që nga fillimi i luftës, ndërsa Moska ka paralajmëruar për “sulme sistematike” në vijim.

Në sfondin e këtyre zhvillimeve, Bashkimi Evropian po shqyrton mundësinë e riangazhimit diplomatik me Rusinë. Një nga idetë e diskutuara është emërimi i një të dërguari të posaçëm për negociatat, me emra të përfolur si Angela Merkel dhe Mario Draghi, ndonëse asnjë vendim nuk është marrë.

Edhe presidenti i Finlandës Alexander Stubb ka lënë të hapur mundësinë e një roli të tillë, por vetëm në rast se Rusia pranon një armëpushim – diçka që deri më tani nuk ka ndodhur.

Nga ana tjetër, presidenti rus Vladimir Putin është shprehur i hapur për idenë e një ndërmjetësi evropian, por me kushte, duke sugjeruar edhe emra si Gerhard Schröder – një propozim që është kundërshtuar menjëherë nga shefja e diplomacisë së BE-së Kaja Kallas.

Takimi dy-ditor në Qipro pritet të shërbejë si një platformë për të harmonizuar qëndrimet mes vendeve anëtare, të cilat mbeten të ndara mbi qasjen ndaj Rusisë. Disa shtete, si Suedia dhe Lituania, kërkojnë rritjen e presionit ndaj Moskës, ndërsa të tjera, si Italia, mbështesin një qasje më pragmatike dhe hapjen e kanaleve të komunikimit.

Megjithatë, zyrtarët evropianë theksojnë se çdo proces duhet të mbetet i shpejtë dhe efektiv. “Ky nuk duhet të bëhet një proces i zgjatur”, paralajmëroi Sybiha, duke kërkuar hapa konkretë dhe të menjëhershëm.

Ndërkohë, analistët vlerësojnë se një rol më i madh i BE-së mund t’i japë “energji të re” procesit të paqes, por theksojnë se çdo përpjekje do të ketë sukses vetëm nëse Evropa vepron nga një pozicion i fortë dhe i unifikuar.

Pavarësisht diskutimeve në rritje, perspektiva për negociata të afërta për paqe mbetet e pasigurt. Zyrtarë ukrainas theksojnë se nuk ka ende sinjale të qarta se Rusia është e gatshme t’i japë fund luftës, duke e lënë procesin në një fazë delikate dhe të paparashikueshme.