Ndërsa Shtetet e Bashkuara vazhdojnë sulmet e përditshme ndaj Iranit, vendet arabe të prekura nga kundërpërgjigjet e Teheranit po përpiqen të koordinojnë një qëndrim të përbashkët për të shmangur përshkallëzimin e konfliktit. Megjithatë, mosmarrëveshjet e vjetra dhe interesat e ndryshme kombëtare po e bëjnë të vështirë arritjen e një strategjie të unifikuar.

Sipas POLITICO, javët e fundit janë zhvilluar takime të shumta mes përfaqësuesve të Emirateve të Bashkuara Arabe, Arabisë Saudite, Jordanisë dhe vendeve të Këshillit të Bashkëpunimit të Gjirit (GCC), ndërsa janë intensifikuar edhe kontaktet me administratën amerikane dhe Kongresin.

Edhe pse të gjitha këto vende ndajnë objektivin për të mbajtur të hapur Ngushticën e Hormuzit, rruga për ta arritur këtë mbetet objekt debatesh. Disa shtete kërkojnë një qëndrim më të ashpër ndaj Iranit, ndërsa të tjera i japin përparësi zgjidhjes diplomatike dhe garantimit të lundrimit në këtë korridor jetik për tregtinë globale të naftës.

“Ata po koordinojnë mesazhet e tyre në Uashington, por nuk janë në të njëjtën linjë”, tha një zyrtar irakian, i cituar nga POLITICO.

Përçarjet brenda Këshillit të Bashkëpunimit të Gjirit janë bërë edhe më të dukshme pas tërheqjes së Emirateve të Bashkuara Arabe nga OPEC në prill, një vendim që sipas diplomatëve lidhet pjesërisht me mosmarrëveshjet mbi menaxhimin e konfliktit me Iranin.

Një diplomat arab deklaroi se ky veprim ka acaruar veçanërisht marrëdhëniet me Arabinë Saudite, duke shtuar se “Gjiri nuk do të jetë më si më parë”.

Ndërkohë, sulmet iraniane kanë rritur ndjeshëm shqetësimin në rajon. Teherani ka goditur objektiva në Bahrein, Kuvajt dhe Jordani, ndërsa rebelët Huthi në Jemen kanë sulmuar cisternat saudite në Detin e Kuq. Si kundërpërgjigje, koalicioni i udhëhequr nga Arabia Saudite njoftoi se ka goditur objektiva të Huthive.

Ekspertët vlerësojnë se një GCC më i bashkuar do të ishte në gjendje të koordinonte më mirë mbrojtjen kundër sulmeve dhe të kishte më shumë ndikim në çdo negociatë të ardhshme për armëpushim.

Megjithatë, dallimet mes vendeve të Gjirit mbeten të thella. Omani dhe Katari kanë ndjekur një qasje më të kujdesshme dhe ndërmjetësuese ndaj Iranit, ndërsa Emiratet e Bashkuara Arabe kanë mbështetur një linjë më të ashpër dhe kanë forcuar bashkëpunimin në mbrojtje me Izraelin. Arabia Saudite konsiderohet se mban një qëndrim të ndërmjetëm.

Interesat ekonomike ndryshojnë gjithashtu. Arabia Saudite, Emiratet dhe Omani kanë alternativa për eksportin e naftës jashtë Ngushticës së Hormuzit, ndërsa Katari, Kuvajti dhe Bahreini varen pothuajse plotësisht nga kjo rrugë detare.

Sipas burimeve amerikane, të gjitha vendet e Gjirit kanë kërkuar furnizime shtesë me armë nga SHBA për të përballuar kërcënimet iraniane, por jo të gjitha mbështesin të njëjtën qasje ndaj konfliktit.

Mosbesimi mes fqinjëve vazhdon të mbetet një pengesë serioze. Disa vende dyshojnë se rivalët e tyre po zhvillojnë marrëveshje të fshehta me Teheranin për të shmangur sulmet ndaj territorit të tyre, gjë që e bën edhe më të vështirë ndërtimin e një fronti të përbashkët.

“Për momentin nuk ka unitet në GCC. Më e mira që mund të arrihet është koordinimi”, tha Nate Swanson, ish-negociator amerikan për Iranin.

Ndërkohë, vendet e Gjirit po investojnë edhe në projekte të reja infrastrukturore për të reduktuar varësinë nga Ngushtica e Hormuzit. Emiratet po ndërtojnë një tubacion drejt portit Fujairah në Oqeanin Indian, ndërsa Kuvajti po diskuton me Arabinë Saudite dhe Emiratet për transportin e naftës përmes tubacioneve të tyre.

Megjithatë, analistët paralajmërojnë se edhe këto projekte mund të jenë të rrezikuara nëse konflikti me Iranin vazhdon të përshkallëzohet.

Pavarësisht përpjekjeve për bashkëpunim, tensionet e vjetra, interesat e ndryshme ekonomike dhe mungesa e besimit mes vendeve të Gjirit vazhdojnë të pengojnë krijimin e një strategjie të përbashkët, ndërsa lufta mes SHBA-së dhe Iranit hyn në një fazë gjithnjë e më të rrezikshme.