Vala e të nxehtit ekstrem që ka përfshirë Evropën këtë verë pritet t’i shkaktojë ekonomisë së Bashkimit Evropian një faturë prej rreth 180 miliardë eurosh vetëm gjatë këtij viti, një shumë e barabartë me afërsisht 1% të Prodhimit të Brendshëm Bruto të bllokut.
Sipas një analize të Triodos Bank, humbjet ekonomike nga temperaturat ekstreme mund të jenë aq të mëdha sa të neutralizojnë praktikisht të gjithë rritjen ekonomike që pritej të regjistronte BE-ja gjatë vitit 2026.
Ndikimi ndryshon ndjeshëm nga një vend në tjetrin. Franca mund të humbasë rreth 1.4 pikë përqindjeje nga rritja ekonomike, një goditje që mund ta çojë ekonominë e saj në një tkurrje prej rreth 0.6%.
Edhe Holanda pritet të preket ndjeshëm. Një goditje prej rreth 0.8 pikë përqindjeje mund të eliminojë pothuajse të gjithë zgjerimin ekonomik të parashikuar për vendin.
Megjithatë, analiza thekson se vendet me temperaturat më të larta nuk janë domosdoshmërisht ato që pësojnë dëmet më të mëdha ekonomike.
Spanja dhe Italia kanë ekspozimin më të lartë fizik dhe numrin më të madh të ditëve me temperatura të larta, por përvoja shumëvjeçare me klimën e nxehtë ka bërë që ekonomitë dhe shoqëritë e tyre të jenë më të përshtatura.
“Rezultati nuk është thjesht se vendet më të nxehta humbasin më shumë”, thuhet në analizën e Triodos Bank.
Një nga goditjet më të mëdha për ekonominë pritet të vijë nga rënia e produktivitetit të punës. Temperaturat ekstreme e bëjnë më të vështirë punën, veçanërisht në sektorët ku aktiviteti zhvillohet jashtë ose në ambiente që nuk mund të ftohen në mënyrë të mjaftueshme.
Triodos vlerëson se vetëm humbja e produktivitetit të punës mund t’i kushtojë ekonomisë së BE-së rreth 0.6% të PBB-së.
Pasoja të konsiderueshme priten edhe në bujqësi. Prodhimi bujqësor në Evropë mund të bjerë me 3 deri në 7%, për shkak të kombinimit të temperaturave ekstreme, mungesës së reshjeve dhe thatësirës.
“Në pamje të parë kjo mund të duket modeste, por është pikërisht sa rritja ekonomike që pritej për BE-në këtë vit”, thekson banka duke iu referuar goditjes së përgjithshme prej 180 miliardë eurosh.
Ndërkohë, vera ende nuk ka përfunduar. Franca dhe Britania po përgatiten për valën e pestë të të nxehtit të këtij sezoni. Në juglindje të Francës temperaturat pritet t’i afrohen 40 gradë Celsius, ndërsa në Mbretërinë e Bashkuar parashikohen temperatura deri në 36 gradë.
Pasojat e kësaj vere nuk kufizohen vetëm te ekonomia. Sipas një vlerësimi të POLITICO, të paktën 14 mijë vdekje të tepërta janë regjistruar në gjashtë vendet evropiane më të prekura gjatë valës rekord të të nxehtit nga mesi i qershorit deri në fillim të korrikut.
Thatësira po krijon gjithashtu probleme serioze për sistemin energjetik evropian.
Nivelet e ulëta të ujit në Danub kanë detyruar centralin bërthamor Paks në Hungari të reduktojë ndjeshëm aktivitetin. Në Rumani, autoritetet janë detyruar të ndërhyjnë për të devijuar ujë drejt reaktorit të fundit bërthamor që vazhdonte të ishte në funksion.
Probleme janë shfaqur edhe në transportin lumor. Anijet që lundrojnë në lumenjtë Rhine dhe Danub janë detyruar të operojnë me ngarkesa të reduktuara për shkak të niveleve të ulëta të ujit, duke krijuar një tjetër presion mbi zinxhirët e furnizimit dhe transportin e mallrave.
Në Austri, dëmet në sektorin bujqësor nga thatësira vlerësohen në rreth 1 miliard euro, sipas Austrian Hail Insurance. Në disa rajone të vendit, reshjet që prej mesit të qershorit kanë qenë mbi 75% më të ulëta se nivelet normale.
Triodos Bank paralajmëron se temperaturat ekstreme nuk duhet të konsiderohen më si një fenomen i jashtëzakonshëm apo i izoluar. Me ngrohjen e planetit, episode të tilla mund të bëhen gjithnjë e më të zakonshme dhe të shndërrohen në një problem strukturor për ekonominë evropiane.
Sipas analizës, qeveritë mund të reduktojnë një pjesë të dëmeve përmes investimeve në sistemet e ujitjes, izolimin e ndërtesave, sistemet e ftohjes dhe përshtatjen e orareve të punës gjatë periudhave me temperatura ekstreme.
Por banka paralajmëron se vetëm përshtatja nuk do të jetë e mjaftueshme nëse temperaturat vazhdojnë të rriten.
“Çdo vit përshtatjeje pa masa për zbutjen e ndryshimeve klimatike është një vit i marrë hua kundrejt një niveli bazë gjithnjë e më të nxehtë”, përfundon analiza.
