Një hartë e re e publikuar nga “The New York Times”, bazuar në të dhënat e Censusit amerikan, ka nxjerrë në pah një fakt që mund të surprizojë shumë shqiptaro-amerikanë: qarku me numrin më të madh të banorëve që deklarojnë origjinë shqiptare nuk ndodhet në New York, por në Michigan.
Harta interaktive tregon shpërndarjen e amerikanëve sipas prejardhjes së tyre, duke përdorur të dhëna deri në nivelin e zonave të vogla të Censusit. Kërkimi për prejardhjen “Albanian” evidenton menjëherë disa prej qendrave historike të komunitetit shqiptar në SHBA, nga Bronx-i, Queens dhe Westchester, te Detroit, Waterbury, Worcester, Chicago dhe New Jersey.
Por krahasimi mes qarqeve nxjerr në krye Macomb County në Michigan, ku rreth 14 mijë banorë raportojnë prejardhje shqiptare. Kjo e bën atë qarkun me popullsinë më të madhe shqiptare të raportuar në Shtetet e Bashkuara.
Në vendin e dytë renditet Westchester County në New York me rreth 11 mijë banorë me origjinë shqiptare, ndërsa Queens, Bronx dhe Brooklyn kanë secili afërsisht 10 mijë.
Macomb County shtrihet në verilindje të Detroitit dhe përfshin zona si Warren dhe Sterling Heights, të cilat gjatë viteve janë shndërruar në qendra të rëndësishme të jetës së komunitetit shqiptaro-amerikan.
New York-u mbetet një nga qendrat kryesore
Rezultatet nuk nënkuptojnë se New York-u ka humbur rëndësinë e tij për diasporën shqiptare. Qyteti dhe e gjithë zona metropolitane vazhdojnë të kenë një komunitet shumë të madh shqiptar.
Dallimi qëndron te mënyra e llogaritjes. Kur popullsia ndahet sipas qarqeve individuale, Macomb County del përpara secilit prej qarqeve të New York-ut.
Një tjetër tregues interesant është përqindja e shqiptarëve në raport me popullsinë totale të zonës. Richmond County, që përfshin Staten Island, rezulton ndër zonat me përqendrimin më të lartë të banorëve me prejardhje shqiptare. Edhe Macomb County renditet lart, duke treguar se komuniteti shqiptar atje jo vetëm është i madh numerikisht, por përbën edhe një pjesë të dukshme të popullsisë lokale.
Në zona shumë të populluara si Queens dhe Bronx, shqiptarët përbëjnë një përqindje më të vogël të totalit, pavarësisht numrit të konsiderueshëm të tyre.
Nga Bronx-i drejt Westchester-it
Harta evidenton gjithashtu ndryshimet që kanë ndodhur me migrimin e brendshëm të shqiptaro-amerikanëve.
Për breza të tërë, Bronx-i ka qenë një nga qendrat më të njohura shqiptare në SHBA, me restorante, biznese, institucione fetare dhe organizata komunitare.
Me kalimin e viteve, shumë familje janë zhvendosur drejt periferive dhe veçanërisht në Westchester County. Sot, sipas të dhënave të paraqitura në hartë, Westchester ka më shumë banorë që raportojnë origjinë shqiptare sesa Bronx-i apo Queens.
Kjo tregon se gjeografia e diasporës shqiptare në SHBA është zgjeruar ndjeshëm dhe nuk mund të identifikohet më vetëm me Bronx-in.
Komunitete të rëndësishme shtrihen tashmë në Westchester dhe Hudson Valley, në veri të New Jersey-t dhe Connecticut, si dhe në zonën metropolitane të Detroitit.
Nga Garfield te Worcester, qendrat e tjera shqiptare
Në nivel më lokal, harta evidenton edhe disa zona me përqendrim të lartë shqiptarësh.
Garfield në New Jersey rezulton një prej tyre, ndërsa Sterling Heights në Michigan është një tjetër qendër e rëndësishme. Worcester në Massachusetts, ku ndodhet një nga komunitetet më të vjetra shqiptaro-amerikane, vazhdon të ketë një prani të konsiderueshme.
Edhe Naugatuck Valley në Connecticut, përfshirë Waterbury-n dhe zonat përreth, mbetet një bastion historik i komunitetit shqiptar.
Në shumë prej këtyre qyteteve, bizneset, restorantet, kishat, xhamitë dhe organizatat shqiptare janë bërë prej kohësh pjesë e jetës lokale.
Rreth 228 mijë amerikanë deklarojnë origjinë shqiptare
Megjithatë, të dhënat kanë një kufizim të rëndësishëm. Censusi mat personat që deklarojnë prejardhje shqiptare dhe kjo nuk është domosdoshmërisht e barabartë me numrin e përgjithshëm të shqiptaro-amerikanëve.
Shumë prej tyre kanë lindur në SHBA dhe mund të identifikohen ndryshe në formularët e Censusit. Po ashtu, persona me origjinë shqiptare nga Kosova, Maqedonia e Veriut apo Mali i Zi mund të deklarojnë një prejardhje tjetër ose të mos deklarojnë fare origjinën shqiptare.
Sipas vlerësimit më të fundit të American Community Survey të cituar në material, rreth 228,500 persona në SHBA raportojnë prejardhje shqiptare, ndërsa organizatat e komunitetit ndër vite kanë dhënë vlerësime më të larta për numrin real të shqiptaro-amerikanëve.
Për këtë arsye, harta nuk duhet parë si një numërim përfundimtar i diasporës, por si një fotografi e mënyrës se si komuniteti shqiptar shfaqet në statistikat zyrtare amerikane.
Të dhënat tregojnë gjithsesi një diasporë shumë më të shpërndarë gjeografikisht sesa perceptimi tradicional që e lidh praninë shqiptare në SHBA kryesisht me New York-un.
Dhe surpriza më e madhe vjen nga periferia e Detroitit: Macomb County në Michigan, me rreth 14 mijë banorë që deklarojnë origjinë shqiptare, rezulton qarku me komunitetin më të madh shqiptar të raportuar në Shtetet e Bashkuara.
