Lideri i Reform UK, Nigel Farage, po kalon një nga momentet më të vështira të karrierës së tij politike, ndërsa përballet njëkohësisht me rënie në sondazhe, hetime mbi financat e tij, rikthimin e Partisë Konservatore dhe rritjen e popullaritetit të kryeministrit të ri britanik, Andy Burnham.
Pas më shumë se një dekade në të cilën ndikoi fuqishëm në politikën britanike, duke udhëhequr fushatën për Brexit, duke dominuar debatin mbi emigracionin dhe duke e kthyer Reform UK në një forcë serioze elektorale, Farage po përballet me atë që analistët e quajnë “stuhia e përsosur”.
Profesori i politikës në Universitetin Queen Mary të Londrës, Tim Bale, vlerëson se situata e liderit të Reform UK është serioze, por jo e pakthyeshme.
“Farage po përballet me një stuhi të përsosur. Megjithatë, edhe pse është nën presion, ai nuk është ende jashtë loje”, tha Bale.
Burnham ndryshon ekuilibrat politikë
Një nga sfidat më të mëdha për Farage ka qenë ardhja në pushtet e Andy Burnham më 20 korrik.
Sipas burimeve pranë Reform UK, kryeministri i ri ka arritur të rikthejë vrullin e Partisë Laburiste falë një serie nismash politike, një ritmi të lartë komunikimi publik dhe një pranie të vazhdueshme në rrjetet sociale.
Qeveria e re ka dominuar ciklin mediatik me një sërë njoftimesh dhe reformash, duke e lënë Reform UK në plan të dytë.
Vetë Farage ka deklaruar se nuk do të “frikësohet” nga presionet politike dhe se partia e tij po përgatitet për zgjedhje të përgjithshme që, sipas tij, mund të mbahen që këtë vjeshtë. Megjithatë, Burnham ka mohuar se ka ndërmend të shpallë zgjedhje të parakohshme.
Analistët theksojnë se mbetet ende e paqartë nëse rritja e Laburistëve përfaqëson një ndryshim afatgjatë në politikën britanike apo vetëm një efekt të përkohshëm pas ndryshimit të lidershipit.
Hetime financiare dhe zgjedhjet në Clacton
Problemet politike të Farage janë shoqëruar edhe me polemika personale.
Ai po përballet me pyetje nëse ka shkelur rregullat parlamentare duke mos deklaruar një donacion prej 5 milionë paundësh.
Në mes të kësaj polemike, muajin e kaluar Farage dha dorëheqjen nga mandati i deputetit për të provokuar zgjedhje të parakohshme në zonën e tij elektorale të Clacton-it, në lindje të Anglisë.
Lideri i Reform UK argumentoi se po përballet me një përpjekje të establishmentit politik për ta goditur dhe tha se zgjedhjet do të ishin një mënyrë për t’u përballur drejtpërdrejt me këtë situatë.
Megjithatë, iniciativa nuk ka prodhuar efektin politik të pritur.
As Laburistët, as Konservatorët dhe as Liberal Demokratët nuk paraqitën kandidatë të profilit të lartë në këtë garë.
Kandidati më i njohur që përballet me Farage është “Count Binface”, një figurë satirike britanike që garon rregullisht në zgjedhje me kostumin karakteristik të një koshi plehrash.
Sipas analistëve, kjo ka bërë që zgjedhjet të perceptohen më shumë si një farsë politike sesa si një përballje serioze.
Konservatorët rikuperojnë terren
Në të njëjtën kohë, Partia Konservatore po tregon shenja rikuperimi.
Nën drejtimin e Kemi Badenoch, konservatorët kanë filluar të fitojnë mbështetje në sondazhe, duke rikthyer një pjesë të elektoratit që gjatë muajve të fundit ishte zhvendosur drejt Reform UK.
Një tjetër faktor që ka dobësuar narrativën politike të Farage është rënia e numrit të emigrantëve që mbërrijnë në Britani me gomone përmes Kanalit Anglez.
Emigracioni ka qenë prej vitesh tema kryesore e Reform UK dhe ulja e mbërritjeve i ka hequr partisë një nga armët kryesore të sulmit ndaj qeverisë.
Rënie e dukshme në sondazhe
Sipas sondazheve të Public First, partner i POLITICO për matjet elektorale, popullariteti personal i Nigel Farage ka rënë ndjeshëm.
Vlerësimi neto për të ka zbritur nga -16 në fillim të majit në -21 në fund të korrikut.
Edhe më domethënëse është rënia mes votuesve konservatorë të zgjedhjeve të vitit 2024, një grup që Reform UK synon ta tërheqë.
Në këtë kategori, mbështetja për Farage ka rënë me 15 pikë gjatë të njëjtës periudhë.
Seb Wride, drejtues i sondazheve në Public First, tha se Reform UK ka humbur një pjesë të konsiderueshme të elektoratit tradicional konservator.
“Reform ka humbur mbështetje të rëndësishme te votuesit që historikisht kanë votuar për Partinë Konservatore. Në vend që të përfitonte nga javët e para të qeverisë Burnham, zgjedhjet në Clacton e kanë bërë partinë të duket më pak e rëndësishme, ndërsa Laburistët kanë pasur mundësinë të përcaktojnë identitetin e tyre të ri politik”, tha ai.
Në një seri sondazhesh të publikuara ditët e fundit, Partia Laburiste e Andy Burnham ka arritur të barazojë ose edhe të kalojë Reform UK, duke i dhënë fund një periudhe prej rreth 15 muajsh gjatë së cilës partia e Farage kryesonte vazhdimisht sondazhet kombëtare.
Reform UK: Po sulmohemi nga establishmenti
Drejtuesit e Reform UK i konsiderojnë zhvillimet e fundit pjesë të një fushate të organizuar kundër partisë.
Anëtari i bordit të Reform UK, Gawain Towler, tha se akuzat ndaj Farage janë të padrejta dhe kanë burime të dyshimta.
“Ka pasur ndikim dhe efekti Burnham ka ndikuar gjithashtu në sondazhe. Të dyja këto gjëra po ndodhin njëkohësisht. Por ajo që është interesante është se mbështetësit tanë preken shumë pak nga këto sulme, sepse ata presin që establishmenti të sillet në këtë mënyrë”, deklaroi ai.
Sipas Towler, elita politike dhe institucionale britanike po përpiqet të dobësojë Reform UK përpara zgjedhjeve të ardhshme.
Ai e krahasoi këtë strategji me bombardimet intensive para Betejës së Messines gjatë Luftës së Parë Botërore.
“Po përpiqen të na thyejnë moralisht para zgjedhjeve. Nëse arrijnë ta largojnë Farage, nesër mund të kemi zgjedhje të përgjithshme. Kjo është ajo që ata po përpiqen të bëjnë”, tha ai.
Megjithatë, analiza e Public First tregon edhe një tjetër zhvillim.
Ndërsa popullariteti kombëtar i Farage ka rënë, mbështetja mes votuesve të vetë Reform UK është forcuar.
Nga maji deri në fund të korrikut, vlerësimi i tij te votuesit e Reform UK në zgjedhjet e vitit 2024 është rritur me 13 pikë, duke sugjeruar se baza e partisë është mobilizuar nga perceptimi se lideri i saj po sulmohet padrejtësisht.
A mund të largohet sërish Farage?
Nigel Farage ka një histori të gjatë largimesh dhe rikthimesh në politikë.
Në vitin 2015 ai dha dorëheqjen nga drejtimi i UKIP pasi nuk arriti të fitonte një mandat parlamentar, por u rikthye vetëm pak ditë më vonë.
Në vitin 2021 ai njoftoi tërheqjen nga politika dhe dorëheqjen nga drejtimi i Reform UK, por u rikthye në skenë pas shpalljes së zgjedhjeve të përgjithshme nga ish-kryeministri Rishi Sunak në vitin 2024.
Profesori Tim Bale paralajmëron se nëse sondazhet vazhdojnë të përkeqësohen dhe polemikat financiare marrin përmasa më të mëdha, nuk mund të përjashtohet mundësia që Farage të tërhiqet edhe një herë.
“Nëse ai vendos të heqë dorë, duke pasur parasysh historinë e tij dhe mënyrën se si reagon ndaj presionit, Reform UK do të përballej me vështirësi serioze”, tha Bale.
Megjithatë, drejtuesit e partisë këmbëngulin se Farage është më i vendosur se kurrë për të vazhduar betejën politike.
Towler tha se lideri i Reform UK e dinte që përballja me establishmentin do të ishte e gjatë dhe e vështirë, por nuk ka ndërmend të tërhiqet.
“Ai e dinte që kjo do të ishte shumë e vështirë. Ai e dinte se jo vetëm ai, por edhe miqtë dhe bashkëpunëtorët e tij do të viheshin nën sulm. Kjo do të vazhdojë, por ne besojmë se nuk mund të heqim dorë. Ky është vendi ynë dhe do të vazhdojmë të luftojmë”, përfundoi Towler.
