Groenlanda po bën një “zgjedhje të qartë” për të forcuar marrëdhëniet me Bashkimin Europian, deklaroi Presidentja e Komisionit Europian, Ursula von der Leyen, ndërsa Brukseli njoftoi një paketë të re investimesh prej 200 milionë eurosh dhe synimin për të zgjeruar praninë politike, ekonomike dhe të sigurisë në Arktik.
Duke folur të hënën në Nuuk, së bashku me kryeministrin e Groenlandës, Jens-Frederik Nielsen, dhe kryeministren daneze Mette Frederiksen, von der Leyen e cilësoi marrëdhënien mes BE-së dhe Groenlandës si një partneritet me interes të ndërsjellë.
Sipas saj, deklarata e rinovuar mes BE-së dhe Groenlandës “pasqyron një zgjedhje të qartë të shprehur nga Groenlanda për të forcuar lidhjet me Bashkimin Europian”. Në të njëjtën kohë, ajo tregon edhe vendimin e Europës “për të qenë më e pranishme” dhe më e angazhuar në Groenlandë dhe në të gjithë rajonin e Arktikut.
Vizita zhvillohet në një periudhë kur Presidenti amerikan Donald Trump ka përsëritur pretendimet për marrjen e kontrollit të Groenlandës. Në korrik, Trump deklaroi se “Groenlanda duhet të kontrollohet nga Shtetet e Bashkuara, jo nga Danimarka”.
Von der Leyen përsëriti se e ardhmja e Groenlandës duhet të vendoset nga vetë populli i saj dhe Danimarka.
Arktiku është ngjitur me shpejtësi në listën e prioriteteve gjeopolitike të Brukselit. Presidentja e Komisionit Europian e përshkroi rajonin si një vend “ku përplasen pllakat tektonike të gjeopolitikës”, duke theksuar se BE-ja ka interesa të drejtpërdrejta në zhvillimet atje.
Komisioni po përgatit një strategji të re për Arktikun, e cila pritet të prezantohet këtë vjeshtë. Çështja pritet të zërë një vend të rëndësishëm edhe në fjalimin e von der Leyen për Gjendjen e Unionit javën e ardhshme.
Vizita dyditore në Groenlandë, e nisur të dielën, synon ta shndërrojë mbështetjen politike të BE-së në projekte konkrete. Von der Leyen nënshkroi një deklaratë të përbashkët të rinovuar me Groenlandën dhe Danimarkën dhe prezantoi paketën prej 200 milionë eurosh për këtë vit dhe vitin e ardhshëm.
Në kompaninë e telekomunikacionit Tusass, ajo prezantoi një projekt për lidhjen satelitore, i cili synon të përmirësojë aksesin në internet për komunitetet që jetojnë në zonat e largëta të Groenlandës.
Brukseli do të mbështesë gjithashtu zhvillimin e hidrocentraleve dhe do të bashkëpunojë me autoritetet groenlandeze për projektet minerare, me synimin që lëndët e para të ishullit të lidhen më ngushtë me industrinë europiane.
Deklarata e re zgjeron bashkëpunimin edhe në arsim, infrastrukturë, peshkim, turizëm, strehim, kërkim shkencor, veprimet për klimën, mbrojtjen civile, sigurinë kibernetike dhe forcimin e qëndrueshmërisë së Arktikut.
Von der Leyen theksoi se angazhimi i BE-së do të shtrihet edhe në një periudhë më afatgjatë. Komisioni Europian ka propozuar më shumë se dyfishimin e financimit për Groenlandën, duke e çuar atë në 530 milionë euro deri në vitin 2034.
Lëvizjet e fundit të Brukselit sinjalizojnë një angazhim më të madh europian në Groenlandë dhe në Arktik, ndërsa rajoni po merr një rol gjithnjë e më të rëndësishëm në konkurrencën gjeopolitike dhe në sigurimin e lëndëve të para strategjike.
