Kryeministrja italiane Giorgia Meloni po rikthehet te retorika e ashpër për emigracionin dhe sigurinë, ndërsa përgatitet për zgjedhjet e ardhshme parlamentare dhe përballet me rritjen e një rivali të ri në të djathtën ekstreme. Pas katër vitesh në pushtet, gjatë të cilave u përpoq të ndërtonte një profil më të moderuar në arenën evropiane, Meloni duket se po rikthehet te temat që i siguruan fitoren në vitin 2022.
Shkak për këtë ndryshim është edhe rritja në sondazhe e partisë National Future, e drejtuar nga ish-gjenerali dhe eurodeputeti Roberto Vannacci, i cili po fiton mbështetje me një platformë edhe më të ashpër kundër emigracionit të paligjshëm dhe në favor të politikave të forta të sigurisë.
Një nga lëvizjet më të forta të qeverisë italiane ishte reagimi ndaj valës së emigrantëve që hynë në enklavën spanjolle të Ceutës nga Maroku. Italia u bë vendi i parë i Bashkimit Evropian që kritikoi publikisht qeverinë spanjolle për mënyrën e menaxhimit të situatës dhe njoftoi pezullimin e përkohshëm të zbatimit të marrëveshjes së Shengenit për udhëtarët që mbërrijnë nga Spanja.
Si rezultat, në aeroportet italiane pasagjerët që vijnë nga Spanja kalojnë tashmë në kontrolle të veçanta kufitare. Zyra e Melonit ka bërë të ditur se këto masa do të mbeten në fuqi të paktën deri më 15 gusht, ndërsa Madridi është kundërpërgjigjur duke vendosur kontrolle për udhëtarët që mbërrijnë nga Italia.
“Nuk do të tërhiqemi as edhe një milimetër në luftën kundër emigracionit të paligjshëm”, deklaroi Meloni në rrjetin social X, duke theksuar se mbrojtja e kufijve, lufta kundër trafikantëve të qenieve njerëzore dhe kthimi i emigrantëve pa të drejtë qëndrimi do të mbeten prioritet i qeverisë së saj.
Analistët politikë e shohin këtë qasje si një përpjekje për të ruajtur elektoratin tradicional të së djathtës, i cili po tërhiqet gjithnjë e më shumë nga Vannacci.
Sipas politologut Marco Tarchi, shqetësimi kryesor i Melonit është frenimi i rritjes së National Future.
“Nuk ka dyshim se ekziston një shqetësim real për konkurrencën që vjen nga Vannacci. Strategjia është të ashpërsohet retorika, ndërsa temat mbeten të njëjtat: siguria, emigracioni dhe identiteti kombëtar”, u shpreh ai.
Gjatë fushatës së vitit 2022, Meloni premtoi vendosjen e një bllokade detare për të ndalur emigracionin e paligjshëm, një projekt që nuk u realizua. Megjithatë, qeveria e saj ngriti qendra pritjeje në Shqipëri për përpunimin e kërkesave për azil të emigrantëve që mbërrijnë në Itali.
Ndërkohë, Vannacci kërkon masa edhe më të forta. Ai ka propozuar konceptin e “remigrimit”, një plan ende i papublikuar në detaje, që synon kthimin e emigrantëve në vendet e origjinës.
Kriza në Ceuta, ku dhjetëra mijëra emigrantë kaluan kufirin nga Maroku drejt territorit spanjoll dhe ku humbën jetën afro 100 persona, i dha Melonit mundësinë të rikthejë emigracionin në qendër të debatit politik.
Sipas eurodeputetit të Partisë Demokratike, Giorgio Gori, reagimi i kryeministres ishte i diktuar kryesisht nga llogaritjet elektorale.
“Meloni po përpiqet të mbajë elektoratin e saj duke treguar se mbetet besnike ndaj sloganit tradicional të së djathtës për emigracionin dhe sigurinë”, tha ai.
Nga ana tjetër, profesori Giovanni Orsina i Universitetit LUISS në Romë vlerëson se prioriteti kryesor i Melonit është të shmangë humbjen e votuesve drejt Vannaccit, duke lënë të hapur mundësinë e një bashkëpunimi mes tyre pas zgjedhjeve.
Sipas sondazheve të fundit, National Future ka kaluar tashmë partinë Lega të Matteo Salvinit dhe po afrohet me Forza Italia, duke regjistruar mbi 7% mbështetje.
“Pa Vannaccin, qendra e djathtë mund ta ketë shumë të vështirë të fitojë zgjedhjet e ardhshme. Këto shtatë pikë përqindjeje kanë peshë vendimtare”, tha Lorenzo Pregliasco nga kompania e sondazheve YouTrend.
Megjithatë, bashkëpunëtorët e Melonit mohojnë se kryeministrja po ndryshon kurs për shkak të rivalit të ri.
“Nuk ka ndryshuar asgjë. Giorgia Meloni është aty ku ka qenë gjithmonë. Thjesht nuk është personi që kundërshtarët e përshkruanin si raciste apo ksenofobe kur erdhi në pushtet, dhe nuk është as sot”, deklaroi Nicola Procaccini, bashkëdrejtues i grupit të Konservatorëve dhe Reformistëve Evropianë.
Një tjetër pikë përplasjeje mes Melonit dhe Vannaccit mbetet politika ndaj Ukrainës. Ndërsa kryeministrja vazhdon të mbështesë Kievin dhe linjën euroatlantike, Vannacci dhe Lega kërkojnë një qasje më të butë ndaj Rusisë, kundërshtojnë ndihmën ushtarake për Ukrainën dhe rritjen e shpenzimeve të mbrojtjes.
Megjithatë, aleatët e Melonit nuk e përjashtojnë një bashkëpunim me Vannaccin në të ardhmen, por vendosin si kusht orientimin e tij të qartë pro Perëndimit.
“Nëse zgjedh të rreshtohet me Rusinë, Kinën, Iranin apo Korenë e Veriut, nuk mund të jemi bashkë. Nëse zgjedh demokracitë perëndimore dhe aleancën euroatlantike, atëherë bashkëpunimi është i mundur”, u shpreh Procaccini.
