Rregullat e reja të Bashkimit Evropian që detyrojnë kompanitë të identifikojnë përmbajtjet e krijuara ose të manipuluara nga Inteligjenca Artificiale (IA) hynë në fuqi të dielën, si pjesë e zbatimit të Aktit të Inteligjencës Artificiale (AI Act), legjislacionit të parë gjithëpërfshirës në botë për rregullimin e kësaj teknologjie.
Dispozitat e reja, të përfshira në nenin 50 të ligjit, synojnë të rrisin transparencën dhe të luftojnë dezinformimin, mashtrimin dhe manipulimin përmes përmbajtjeve të gjeneruara nga IA.
Sipas Komisionit Evropian, ofruesit e chatbot-eve dhe sistemeve të tjera interaktive të inteligjencës artificiale do të jenë të detyruar të informojnë përdoruesit kur ata janë duke bashkëvepruar me një sistem IA, përveç rasteve kur kjo është e qartë nga natyra e shërbimit.
Për më tepër, kompanitë që zhvillojnë sisteme të afta për të krijuar tekst, imazhe, video ose audio sintetike duhet të vendosin shënues teknikë të lexueshëm nga makinat, të cilët mundësojnë identifikimin e materialeve si të gjeneruara ose të manipuluara nga inteligjenca artificiale.
Rregullat zbatohen edhe për kompanitë dhe organizatat që përdorin profesionalisht këto sisteme. Ato do të duhet të vendosin etiketa të qarta dhe të kuptueshme në rastet kur publikojnë “deepfakes” ose tekste të krijuara nga IA që lidhen me çështje me interes publik dhe që nuk kanë kaluar një proces të rëndësishëm rishikimi editorial nga njerëzit.
Komisioni Evropian thekson se qëllimi i këtyre masave është t’u japë qytetarëve mundësinë të dallojnë nëse përmbajtja që lexojnë, dëgjojnë ose shohin është autentike apo e krijuar nga inteligjenca artificiale, duke reduktuar rrezikun e mashtrimit, imitimit dhe dezinformimit.
Ligji përcakton si “deepfake” çdo imazh, audio ose video të krijuar apo manipuluar nga IA që paraqitet në mënyrë të rreme si autentike dhe që ngjan me persona, objekte, vende ose ngjarje reale.
Po ashtu, tekstet e krijuara nga inteligjenca artificiale që trajtojnë tema si politika, shëndeti publik, siguria, mjedisi, mbrojtja e konsumatorit, shkenca apo kultura duhet të identifikohen qartë nëse publikohen pa një kontroll editorial domethënës nga njerëzit.
Komisioni sqaron se një kontroll i kufizuar vetëm në drejtshkrim, gramatikë ose formatim nuk konsiderohet mbikëqyrje editoriale e mjaftueshme për të përjashtuar detyrimin e etiketimit.
Rregulla të veçanta janë parashikuar edhe për veprat artistike, krijuese, satirike dhe fiktive që përmbajnë “deepfakes”. Në këto raste, autorët duhet të deklarojnë përdorimin e IA-së, por etiketa mund të vendoset në një mënyrë që të mos ndikojë në përjetimin artistik të veprës.
Dispozitat nuk zbatohen për individët që përdorin inteligjencën artificiale vetëm për qëllime personale dhe joprofesionale. Megjithatë, personat që e përdorin rregullisht IA-në për përfitime ekonomike ose në kuadër të një biznesi apo aktiviteti profesional konsiderohen përdorues profesionistë dhe duhet të respektojnë kërkesat e reja të ligjit.
